Judi Mesman: 'Racisme en discriminatie in het onderwijs zijn onacceptabel.'

Vrijdag 21 maart is de Internationale Dag Tegen Racisme en Discriminatie. Deze dag is uitgeroepen in 1960 door de Verenigde Naties. Nog steeds is het hard nodig dat hier aandacht voor is. We vragen hoogleraar Judi Mesman over haar rol in de Adviescommissie Divers en Inclusief Hoger Onderwijs en Onderzoek en haar boek Opgroeien in Kleur, een boek voor ouders die willen weten hoe je in het gezin kunt praten over ‘kleur’ en racisme.

In gesprek met hoogleraar Judi Mesman

Judi Mesman (1974) is sinds 2009 hoogleraar aan de Universiteit Leiden en richt zich op de bestudering van sociale (on)rechtvaardigheid met speciale aandacht voor intergenerationele vraagstukken op individuele en institutionele niveaus. Sinds 2024 is zij daarnaast Universiteitshoogleraar Maatschappelijke verantwoordelijkheid en impact.

Beleid en impact

‘Net als de andere leden van de adviescommissie probeer ik vanuit mijn eigen professionele en persoonlijke kennis bij te dragen aan de gesprekken over beleid en de praktijk ten aanzien van divers en inclusief hoger onderwijs en onderzoek. Mijn wetenschappelijke expertise ligt met name op de thema’s racisme en seksisme in relatie tot jeugd en onderwijs, maar mijn bestuurlijke ervaring binnen de universiteit komt ook vaak van pas om strategisch te denken over beleid en impact.’

Breed gedragen aanpak

‘De meerwaarde van het nationaal actieplan voor meer diversiteit en inclusie in het hoger onderwijs en onderzoek waar de adviescommissie aan bijdraagt is dat het lokale initiatieven overstijgt en een meer systemische breed gedragen aanpak voorstaat, zodat niet overal het wiel opnieuw hoeft uitgevonden te worden. Dat vind ik waardevol.’

Tot in de haarvaten ingedaald

'Als het gaat om diversiteit en inclusie in het onderwijs en onderzoek is mijn doel dat het niet meer wordt gezien als nice-to-have maar als een must-have. Als een vanzelfsprekendheid waarvan de waarde evident is en het zodanig tot in de haarvaten van instellingen is ingedaald dat we opgeheven kunnen worden.'

Onacceptabel

‘Racisme en discriminatie in het onderwijs zijn helaas zaken die nog altijd de onderwijsloopbanen van gemarginaliseerde groepen vanaf het primair onderwijs tot en met het hoger onderwijs negatief beïnvloeden. Onacceptabel en in strijd met de gedachte dat Nederland een meritocratie zou zijn.’

Over het boek Opgroeien in Kleur

'De hoofdboodschap van mijn boek is dat zogenaamde ‘kleurenblindheid’ niet bevorderlijk is voor het tegengaan van racisme en discriminatie bij kinderen. Het doet geen recht aan de dagelijkse ervaringen van mensen van kleur (die door hun ervaringen wel weten dat mensen niet ‘kleurenblind’ zijn) en het maakt het vrijwel onmogelijk om kinderen iets te leren over racisme, hoe het eruit ziet en waar het vandaan komt. Kleur waar relevant dus wel erkennen en bespreken om de maatschappelijke impact daarvan zichtbaar te maken en kinderen te leren hoe ze racisme kunnen bestrijden. Die boodschap is net zo relevant voor ouders als voor mensen in het onderwijs.'

Judi Mesman
Prof. dr. Judi Mesman zij/haar